Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi”

Anh Vũ Quốc Huy, Tiến sĩ Đại học Oxford (Anh Quốc) hiện đang sinh sống và làm việc tại London chia sẻ cách nhà trường và phụ huynh Anh phối hợp giúp trẻ học từ nhà hiệu quả trong đại dịch Covid-19.

PV Dân trí có cuộc trao đổi với TS Vũ Quốc Huy, tốt nghiệp Tiến sĩ Đại học Oxford năm 2012, hiện đang sinh sống, làm việc ở London  (phụ trách dạy học Khoa học qua mạng) về việc học của học sinh tại Anh và cách anh, trong vai trò một phụ huynh hỗ trợ nâng cao chất lượng việc tự học, học từ nhà cho con mình trong giai đoạn cách ly xã hội.

PV: – Chào TS Quốc Huy, anh có thể chia sẻ một chút về cuộc sống của anh và gia đình ở London hiện tại? Tình hình kiểm soát dịch bệnh ở khu vực anh đang sống?

TS Vũ Quốc Huy: Ngày 18/3, Thủ tướng Anh Boris Johnson thông báo quyết định đóng cửa tất cả các trường học trên toàn quốc kể từ ngày 20/03, đồng thời yêu cầu chính phủ chuẩn bị một kế hoạch phong tỏa thủ đô London, trong đó có việc đóng cửa các trạm metro, hạn chế các phương tiện chuyên chở công cộng, đóng cửa một số doanh nghiệp, hạn chế đi lại và tụ tập.

Cuộc sống gia đình tôi và bạn bè ở Anh (trừ một số người làm ngành Y hoặc kinh doanh thực phẩm) hiện tại hầu như bó gọn trong bốn bức tường. Người lớn thì làm việc từ nhà và trẻ em thì học qua mạng.

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 1
Trung tâm London những ngày cách ly vắng vẻ trong khi ngày thường luôn đông nghịt khách du lich và kẹt xe.

Nước Anh là một trong những tâm dịch ở châu Âu, với lệnh phong toả thủ đô London và đóng cửa tất cả trường học, việc học online cho học sinh Anh được Chính phủ và ngành giáo dục nước sở tại thực hiện ra sao, thưa tiến sĩ?

Hôm nay vừa tròn hai tuần nước Anh đóng cửa các trường học do đại dịch Covid-19, cũng là hai tuần các bạn học online với sự giáo dục của nhà trường.

Điều ngạc nhiên nhất là nhà trường ở Anh chỉ nhận được thông báo đóng cửa trước vài ngày mà đã chuẩn bị đầy đủ mọi mặt từ ngày học online đầu tiên. Nhờ có sự chu đáo của nhà trường mà các phụ huynh vẫn có thể vừa trông con vừa làm việc từ nhà.

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 2
Con gái TS Vũ Quốc Huy đang học tại từ nhà, tương tác với giáo viên qua phần mềm trực tuyến được cài trong điện thoại.

Là một bậc phụ huynh sinh sống tại Anh, Tiến sĩ có thể chia sẻ về việc học từ xa của con mình và cách quốc gia này chuẩn bị cho việc thay đổi môi trường học tập của học sinh?

Thứ nhất là mặt sử dụng công nghệ. Mỗi em học sinh sẽ có một account (tài khoản) cho Microsoft Office bao gồm tất cả các ứng dụng văn phòng và hữu ích nhất là phần mềm Teams.

Qua ứng dụng Teams các học sinh nhận bài/nộp bài hàng ngày cũng như giao tiếp với bạn học và thầy cô. Các thầy cô làm các clip hướng dẫn dễ hiểu tới mức em nhỏ 6 tuổi cũng có thể tự vào tải tài liệu, làm bài và nộp cho thầy.

Chứng kiến các con đang học tiểu học mà sử dụng ứng dụng giống hệt bố mẹ đang dùng ở công ty, chợt thấy khoảng cách thế hệ thực ra không tồn tại khi nói về công nghệ.

Ngoài ra các em học sinh còn có rất nhiều account đến các trang web, phần mềm học tập khác. Thầy cô đều có account giáo viên để quản lý thêm việc học của các em và biết cụ thể học sinh nào yếu phần nào để hỗ trợ.

Thứ hai là sự chuẩn bị tài liệu và bài học của các trường. Nước Anh không hề có quy định về sách giáo khoa mà chỉ có hướng dẫn về nội dung cần giảng dạy và các trường tự chuẩn bị tài liệu. Tuy mỗi trường đều chuẩn bị tài liệu riêng cho học sinh của trường đó, nhưng nội dung đều rất chi tiết tới từng 15 phút cho mỗi ngày học.

Hơn nữa ngay từ khi biết có nguy cơ sẽ phải đóng cửa trường học do đại dịch, các trường đã chuẩn bị sẵn mọi thứ cho 3 ngày học online đầu tiên.

Do vậy khi Thủ tướng Anh thông báo các trường sẽ đóng cửa vào thứ 4 ngày 18/3, thì thứ 6 các trường đã cho học sinh account và hướng dẫn các em cách học online từ thứ 2 ngày 23/3.

Trong 3 ngày đầu tiên học online với tài liệu đã chuẩn bị từ trước, các thầy cô tiếp tục chuẩn bị tài liệu và nội dung từng ngày tiếp theo cho đến hết tuần sau.

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 3
Công viên Hyde park và Richmond nơi trước đây luôn đông đúc nhưng bây giờ vắng tanh vì dịch bệnh…

Điều gì khiến anh ấn tượng nhất khi chứng kiến trải nghiệm việc học từ nhà của con mình?

Mỗi ngày học có nội dung khác nhau để các em đủ kiến thức và không bị nhàm chán, nhưng đều có chung một yêu cầu là 60 phút thể dục qua mạng.

Ngoài giờ thể dục ra các em cứ theo các nội dung từng bài của ngày học và nộp bài từng môn cho thầy cô. Nếu có câu hỏi gì các em chụp ảnh và gửi lên Teams thảo luận cùng bạn bè và thầy cô.

Nhìn các bé cấp tiểu học tự học bài, rồi trao đổi bài học với nhau, khen động viên nhau online mà bậc phụ huynh như tôi cũng thấy xúc động. Có một clip thầy giáo bảo đây là kinh nghiệm đầu tiên với tất cả thầy trò chúng ta, nhưng khi tất cả đã qua, những trải nghiệm quý báu này sẽ còn mãi.

Trong một giây không nghĩ đến sự tàn phá của đại dịch, tôi tin rằng những trải nghiệm của trẻ em lớn lên trong giai đoạn này thật đặc biệt, như được ở bên bố mẹ 24h mỗi ngày, được rèn luyện kỹ năng tự học và sử dụng kỹ thuật số.

Để con làm quen và thích nghi nhanh với việc học tại nhà, gia đình có hỗ trợ, hướng dẫn các con không? Vợ chồng anh làm sao để phát triển khả năng tự học tại nhà của con?

Để con làm quen nhanh với việc học online tại nhà thì vợ chồng tôi có giúp hai bé một hai lần đầu tiên trong việc tải tài liệu, in ra và chụp hình để nộp bài cho thầy cô. Sau đó, các bé đều tự biết làm và bố mẹ chủ yếu quản lý về giờ giấc học theo thời gian biểu của nhà trường.

Do vợ chồng tôi đều làm việc liên quan đến giáo dục và dạy học qua mạng từ Anh cho học sinh ở Việt Nam và các nước, nên các con đã quen với khái niệm học online. Đến những môn khó dạy online như Piano mà bạn 6 tuổi (trong ảnh) cũng có thể học online.

Để trẻ em giúp trẻ thích nghi với việc học cùng giáo viên qua mạng, tốt nhất nên cho các em làm quen từ sớm, nên bây giờ là một dịp để các trường công ở Việt Nam triển khai (tôi được biết một số trường tư đã triển khai).

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 4
Báo ở Anh đăng hai con gái của TS Huy (Emily và Emia) lập trình cho bảng điện tử.

Cảm nhận, chia sẻ trực tiếp của các con gái anh về việc nghỉ học ở trường và được học từ nhà? 

Tuy không thích bằng học ở trường, nhưng các con rất thích học và được gặp gỡ bạn bè, thầy cô qua mạng và các hoạt đọng ngoại khóa. Để không bị cách ly về mặt tinh thần, tất cả các mối giao tiếp của bố mẹ và con cái cũng đều chuyển qua online.

Con cái mỗi ngày được video call với bạn bè khoảng 30-60 phút, nơi các em bàn về học hành cùng chơi với nhau những trò tương tự như Đuổi hình bắt chữ, Biểu diễn và đoán đồ vật hoặc con vật,…

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 5
Hai con gái của anh Huy xe tập thể dục trên Hammersmith ở London không bóng người.

Không ít trẻ tỏ ra không vui vẻ, thoái mái vì đã quen với việc đến lớp, đi học, gặp gỡ vui đùa cùng bạn bè… Trường hợp nhà mình, anh làm sao để khiến trẻ thích nghi với việc thay đổi môi trường học tập một cách đột ngột vì dịch bệnh?

Để thích nghi với cuộc sống cách ly tại nhà, gia đình tôi cố gắng giữ tâm lý lạc quan và thực hiện thật nhiều hoạt động thể dục thể thao, giải trí cùng gia đình.

Nếu trời nắng thì lý tưởng để chơi đá bóng, cầu lông cùng con ở ngoài sân (ảnh đính kèm). Nếu trời mưa thì tự an ủi rằng đằng nào cũng đang tự cách ly rồi lấy các board game và các loại cờ ra để cả nhà chơi cùng nhau.

Một số board game tôi hay chơi cùng con là: Monopoly (rất lâu nên ít khi kết thúc toàn bộ được), Snakes and Ladders (phù hợp với các bạn bé), Bananagrams, Scrabble (rất hữu ích cho trẻ tăng vốn từ), Charades For Kids (rất hay cho mọi lứa tuổi), Guess Who, Cờ vua, cờ cá ngựa, Rummikub, Dobble, 21 (giúp trẻ cộng nhanh và tư duy), Scythe,…

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 6

Không ít phụ huynh trên thế giới trong mùa đại dịch cũng cảm thấy lo lắng vì một bộ phận không nhỏ học sinh sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực vì nghỉ dài ngày do Covid-19 (thay đổi thời gian biểu, lười học, ăn vặt, ngủ nướng nhiều, lạm dụng đồ chơi/ thiết bị điện tử…). Anh suy nghĩ thế nào và có giải pháp gì giúp con duy trì nếp sống lành mạnh như trước đây?

Tranh thủ dịp cách ly có nhiều thời gian cùng con cái, chúng tôi dạy cho con một môn học gì mới, ví dụ như một ngoại ngữ, một nhạc cụ, hội họa, lập trình.

Tiến sĩ ĐH Oxford: “Học từ nhà mùa dịch là trải nghiệm quý báu còn mãi” - 7
 TS Vũ Quốc Huy cùng con gái ngày con được giấy khen ở trường.

Vì tôi chuyên ngành lập trình nên tôi đã dạy cho hai bé nhà tôi và một số bé khác hiện sống ở Việt Nam lập trình phần mềm và phần cứng.

Xin cảm ơn Tiến sĩ đã chia sẻ thông tin!

Lệ Thu (Thực hiện) – Dân Trí